İçindekiler
  1. Liste neyi değiştirir?
  2. Liste nerede yayımlanır?
  3. e-Fatura kaydı yetmez
  4. Sonuç ne anlama gelir?
  5. Kantarcı için pratik akış
  6. STEQAR tarafı
  7. Kaynaklar
  8. Sık sorulan sorular
Kısa cevap

Alıcının e-İrsaliye kayıtlı kullanıcı olup olmadığı GİB'in e-Belge sitesindeki Kayıtlı Kullanıcılar Listesi'nden kontrol edilir. Kayıtlıysa belge GİB sistemi üzerinden alıcıya iletilir; kayıtlı değilse belge yine e-İrsaliye olarak düzenlenir, GİB'in e-İrsaliye Sanal Alıcısı'na gönderilir ve alıcıya düzenleyen taraf ayrıca ulaştırır.

Liste neyi değiştirir?

Çoğu kişi listeye bakmayı, alıcıya e-İrsaliye kesilip kesilmeyeceğini belirleyen bir kapı gibi düşünür. Kaynaklar farklı söylüyor. Kılavuza göre uygulamaya kayıtlı mükellef, müşterisi kayıtlı olsun olmasın tüm sevk irsaliyelerini elektronik düzenler. Alıcının durumu belgenin düzenlenip düzenlenmeyeceğini değil, alıcıya hangi yoldan ulaşacağını belirler.

Liste nerede yayımlanır?

GİB'in e-Belge sitesinin e-İrsaliye bölümünde dört başlık yan yana durur: Hakkında, Mevzuat ve Teknik Mimari, Kayıtlı Kullanıcılar Listesi ve Özel Entegratörler Listesi. İlki ile üçüncüsü karıştırılmasın: kayıtlı kullanıcılar listesi alıcılara, özel entegratörler listesi ise hizmet sağlayanlara bakmak içindir. Tebliğ de izin almış özel entegratörlerin listesinin aynı sitede yayımlanacağını yazar.

Listenin hangi dosya biçiminde sunulduğunu ya da bir kutuya vergi kimlik numarası yazıp sorgulama yapılıp yapılamadığını okuduğumuz sayfa metninden çıkaramadık. Bu ayrıntıyı sayfayı açarak kendiniz görün. Aynı şekilde özel entegratör kullanıyorsanız, entegratörünüzün ekranında benzer bir alıcı sorgusu sunup sunmadığını entegratörünüze sorabilirsiniz.

e-Fatura kaydı yetmez

Tebliğ, e-İrsaliyeye dahil olmak isteyen mükellefin önce e-Fatura uygulamasına dahil olmasını, sonra e-İrsaliye için ayrıca başvuru yapmasını ister. Ayrıca tebliğin e-Fatura bölümü, e-Fatura kayıtlı kullanıcılarının güncel listesinin yine e-Belge sitesinde yayımlanacağını söyler. Sonuç şudur: bir firmanın e-Fatura listesinde görünmesi, e-İrsaliye kullanıcısı olduğu anlamına gelmez; ikisine ayrı ayrı bakılır. Başvuru yollarını e-İrsaliye başvurusu yazısında anlattık.

Sonuç ne anlama gelir?

Alıcının durumuna göre belgenin yolu
AlıcıBelge nereye gider?Düzenleyenin ek işi
Listede kayıtlıGİB sistemi üzerinden alıcıyaYok; alıcı isterse irsaliye yanıtı verebilir
Listede kayıtlı değilYöntemin ya da entegratörün sistemi içinde GİB e-İrsaliye Sanal Alıcısı'na; sistem içinden alıcıya iletilmezBelgeyi diğer elektronik ortamlarla ya da kâğıt çıktıyla alıcıya ulaştırmak
Alıcı sevk sırasında belli değilMuhtelif müşteriler tipinde belgeVergi kimlik alanına on adet beş rakamı, unvan alanına muhtelif müşteriler yazmak

Kayıtsız alıcı bir adım daha getirir: tebliğe göre alıcı belgenin kâğıt çıktısını isterse bu çıktıyı genel hükümler çerçevesinde kâğıt ortamında saklamak ve ibraz etmek zorundadır. Çıktı talep edilmemişse araçtaki örneği alıcıya vermek zorunlu değildir; ama sevk sırasında araçta bir örnek ya da elektronik gösterim bulunması gerekir.

Kılavuz, uygulamaya ilk kez dahil olan mükelleflere, dahil oldukları ayın son gününe kadar matbu irsaliye düzenleme ve alma imkânı da tanır. Yakın zamanda kayıt olmuş bir alıcıyla çalışıyorsanız o alıcının durumunu ve belgeyi hangi yolla alacağını GİB'e ya da entegratörünüze teyit ettirin.

Kantarcı için pratik akış

  1. Firma kaydını doğrulayın. Alıcının vergi kimlik numarası ya da TCKN'si yanlışsa sorgu da yanlış kişiye yapılır.
  2. Gönderimden önce kayıt durumuna bakın. Listeyi açın ya da entegratörünüzün sorgu imkânını kullanın.
  3. Kayıtlıysa belgeyi olağan yoldan gönderin. Alıcı belgeyi kendi uygulamasında görür.
  4. Kayıtlı değilse çıktıyı hazırlayın. Belgeyi şoföre kâğıt olarak verin ya da alıcıya başka bir elektronik yolla iletin; hangisini seçeceğiniz alıcının talebine bağlıdır.
  5. Emin değilseniz belgeyi geciktirmeyin. Belge sevkten önce düzenlenip iletilmiş olmalıdır; zamanlama kuralları gönderim süresi yazısında.

STEQAR tarafı

STEQAR, e-İrsaliyeyi GİB onaylı UBL-TR biçiminde tartım biter bitmez gönderir ve altı entegratörle çalışır: EDM Bilişim, Turkcell e-Şirket, Orkestra e-Faturacım, Veriban, e-Logo ve QNB eSolutions. Alıcı e-İrsaliye mükellefi değilse belge GİB sanal posta kutusuna gider; bu yolun ayrıntısı alıcı mükellef değilse yazısında. Entegratörlerin karşılaştırması entegratörler yazısında, ürün özeti e-İrsaliye sayfasında.

Bu sayfa genel bilgi içindir. Liste biçimi, adresler ve usuller değişebilir; güncel şartlar için GİB'e ve mali müşavirinize danışın.

Kaynaklar

Sık sorulan sorular

Alıcının e-İrsaliye kullanıcısı olup olmadığını nereden öğrenirim?

GİB'in e-Belge sitesinde e-İrsaliye menüsü altında Kayıtlı Kullanıcılar Listesi başlıklı bir sayfa bulunur. Sayfanın sunduğu arama ya da dosya biçimini sayfadan görün; biz bu ayrıntıyı kaynaktan doğrulayamadık.

Alıcı e-Fatura kullanıcısıysa e-İrsaliye kullanıcısı da sayılır mı?

Otomatik olarak sayılmaz. Tebliğe göre e-İrsaliyeye dahil olmak isteyen mükellef e-Fatura uygulamasına dahil olmanın yanında ayrıca başvuru yapar. İki uygulamanın kullanıcı durumunu ayrı ayrı kontrol edin.

Alıcı listede yoksa e-İrsaliye kesmeyi bırakabilir miyim?

Hayır. Kılavuza göre uygulamaya kayıtlı mükellef tüm müşterilerine e-İrsaliye düzenler; alıcının kayıtlı olmaması belgeyi kâğıda çevirmek için gerekçe değildir.

GİB e-İrsaliye Sanal Alıcısı nedir?

Kılavuza göre alıcısı sisteme kayıtlı olmayan sevklerde belge, kullanılan yöntem ya da entegratör sistemi içinde bu hesaba gönderilir. Hesabın vergi kimlik numarası kılavuzun 8 numaralı bölümünde yazılıdır.

Kayıtsız alıcıya kâğıt çıktı vermek şart mı?

Kılavuz, belgenin alıcıya sistem içinden iletilmeyeceğini ve düzenleyenin diğer elektronik ortamlar ya da kâğıt çıktıyla teslim edeceğini söyler. Tebliğ ise iletimi alıcının talebine bağlar; çıktıyı alıcıya vermek yalnız alıcı isterse zorunludur.

Kayıtlı kullanıcı listesi güncel mi, anlık mı?

Listenin hangi sıklıkla yenilendiğini okuduğumuz kaynaklardan çıkaramadık. Yakın zamanda kayıt olmuş bir alıcı için güncel durumu GİB'e ya da entegratörünüze sorun.

STEQAR, SCP Bilişim ve Otomasyon Sistemleri'nin geliştirdiği kantar programıdır; Türkiye genelinde uzaktan kurulum ve destek verir.

Kendi kantarınızda görün

Bir tartımı birlikte yapalım.

Kantarınızın akışını birlikte inceleyelim; kurulum ve destek Türkiye genelinde uzaktan verilir.