Digital Planet'te alıcı, vergi numarasıyla sorgulanır; yanıt kayıtlılık bilgisini ve posta kutusu etiketini verir. Kayıtsız alıcı hata değil, başarılı yanıttaki ayrı bir sinyaldir. Birden fazla aday etiket çıkarsa program seçim yapmaz; sonuç belirsiz sayılır ve belge gönderilmez.
Sorgu ne döndürür?
Alıcı sorgusu, bir vergi ya da kimlik numarasını alır ve kayıtlı kullanıcı listesinden eşleşenleri döndürür. Her kayıtta posta kutusu etiketi, unvan ve kullanıcı türü bulunur. Etiket, belge yüklenirken alıcının adresi olarak verilir; bu yüzden sorgu, gönderimin ilk adımıdır.
Sorgunun iki işi vardır: alıcının kayıtlı olup olmadığını söylemek ve kayıtlıysa doğru etiketi vermek. Digital Planet bunu tek çağrıyla yapar; ayrı bir kutu keşfi ya da ek doğrulama adımı gerekmez.
Kayıtsız alıcı hata değildir
En önemli ayrıntı budur: alıcı e-irsaliye kullanıcısı değilse sorgu hata vermez. Yanıt başarılıdır, hata kodu sıfırdır ve kayıtlılık alanı olumsuzdur. İki durumu yalnızca sonuç alanına bakarak ayırt etmeye çalışan bir program, kayıtsız alıcıyı kayıtlı sanar ve olmayan bir etikete belge göndermeye çalışır.
Doğru okuma sırası şöyledir: önce sorgunun kendisi başarılı mı, sonra kayıtlılık alanı ne diyor. Bu iki bilgiyi ayrı tutmak, kayıtsız alıcıyı bir istisna değil, normal bir yol hâline getirir.
Üç sonuçlu karar
Alıcı etiketi kararı, iki değil üç sonuç üretir. Böylece belirsiz durum, kayıtlı ya da kayıtsız sınıfına zorla sıkıştırılmaz.
- Tek kayıt. Alıcı kayıtlıdır ve etiket nettir; belge bu etikete gönderilir.
- Kayıt yok. Alıcı kayıtsızdır; belge GİB sanal kutusuna yönlendirilir.
- Birden fazla kayıt ya da sorgu hatası. Sonuç belirsizdir; belge gönderilmez, operatör uyarılır.
Kullanıcı türü alanı karar vermek için kullanılmaz. Çoklu adayda hangi kaydın doğru olduğunu söyleyen güvenilir bir kural bulunmadığı için seçim yapılmaz. Yanlış kutuya giden belgeyi geri almak, bir uyarıyla beklemekten çok daha pahalıdır.
GİB sanal kutusu
GİB, e-irsaliye kullanıcısı olmayan alıcılar için ortak bir sanal posta kutusu işletir. Digital Planet'in alıcı sorgusu bu kutuyu da bir kayıt olarak döndürür; yani etiket, ayrıca aranmak yerine sorgudan okunabilir. STEQAR'ın tüm entegratörlerde izlediği ortak kural, kayıtsız alıcıda bu kutuyu hedeflemektir. Genel çerçeve alıcı e-irsaliye mükellefi değilse yazısındadır.
Bu yol bir başarıdır, hata değildir; yalnızca operatöre bir hatırlatma gösterilir: alıcı elektronik belgeyi almayacağından kâğıt çıktı gerekebilir. Kâğıt çıktının hukuki sonuçları için GİB düzenlemelerine ve mali müşavirinize başvurun.
Yanlış uçtan gönderim
Digital Planet iki gönderim ucu sunar: biri kayıtlı alıcı, diğeri kayıtsız alıcı için. Kayıtlı alıcıya sanal uçtan belge göndermek reddedilir; sağlayıcı alıcının e-irsaliye kullanıcısı olduğunu ve belgenin sanal olarak yüklenemeyeceğini bildirir. Bu davranışı test hesabımızda ölçtük.
Sonuç, uç seçiminin sabit bir ayar değil, alıcı sorgusunun sonucuna bağlı bir karar olmasıdır. Sorgu belirsizse iki uçtan da gönderilmez. Gönderimin tamamı için gönderim akışı yazısına, ürün özeti için e-İrsaliye sayfasına bakabilirsiniz. Demo için iletişim sayfasından yazın; demo ücretsizdir.
Sık sorulan sorular
Digital Planet'te alıcının e-irsaliye kullanıcısı olduğu nasıl öğrenilir?
Vergi numarasıyla alıcı sorgusu yapılır. Yanıtta alıcının kayıtlı olup olmadığı, posta kutusu etiketi, unvanı ve türü gelir. Etiket, belge gönderilirken alıcı etiketi olarak kullanılır.
Alıcı kayıtsızsa sorgu hata mı verir?
Hayır. Sorgu başarılı döner ve alıcının kayıtlı olmadığını ayrı bir alanla bildirir. Yalnızca sorgunun başarılı olup olmadığına bakan bir program, kayıtsız alıcıyı kayıtlı sanır; karar o alana göre verilmelidir.
Alıcının birden fazla etiketi çıkarsa hangisi seçilir?
Hiçbiri otomatik seçilmez. Birden fazla aday görünüyorsa sonuç belirsiz sayılır, belge gönderilmez ve operatör uyarılır. Yanlış kutuya giden belgenin geri çağrılması zordur; bu yüzden seçim kuralı bilerek yoktur.
Kayıtsız alıcıya belge nasıl gider?
Belge, GİB'in kayıtsız alıcılar için işlettiği ortak sanal posta kutusuna yönlendirilir. Bu yol ayrı bir gönderim ucundan geçer ve operatöre kâğıt çıktı gerektiğini hatırlatan bir uyarı gösterilir.
Kayıtlı alıcıya sanal uçtan gönderilebilir mi?
Hayır. Alıcı e-irsaliye kullanıcısıysa sanal uç belgeyi reddeder. Bu uç yalnızca kayıtsız alıcı içindir; hangi uca gidileceği alıcı sorgusunun sonucuna göre seçilir.
STEQAR, SCP Bilişim ve Otomasyon Sistemleri'nin geliştirdiği kantar programıdır; Türkiye genelinde uzaktan kurulum ve destek verir.