Hurda ve geri dönüşüm tesisinde kantar programı, hem toplayıcıdan alınan hem alıcıya satılan yükü aynı kayıt düzeninde tutar: firma seçilir, araç tartılır, tek araçtaki çok kalem parçalı tartımla ayrılır, fiş basılır, satışta e-irsaliye gönderilir ve gün sonu raporu çıkar. Elle girişler ayrı işaretlenir, iptal sebep zorunlu ve loglu yapılır.
Hurda alımında kapıdan fişe
Hurda tesisinin kantarında yön iki taraflıdır. Alımda kamyon ya da küçük araç dolu gelir, boşalır ve boş çıkar. Satışta tesis kamyonu doldurur, alıcıya yollar. Aynı program her iki yönü de tek ekrandan yürütür; fark yalnız kaydın "alış" mı "satış" mı olduğundadır.
- Araç kantara çıkar. Plaka kamera ile okunur ya da elle yazılır; kayıtlı araçsa listeden seçilir.
- Firma ve malzeme seçilir. Hurdayı getiren toplayıcı ya da alıcı, kayıtlı firmalar arasından bulunur; malzeme cinsi (demir, bakır gibi) malzeme listesinden seçilir.
- İlk ağırlık alınır. Alımda çoğunlukla yüklü araç, satışta çoğunlukla boş araç tartılır. İkinci tartımı bekleyen araç bekleyen kayıtlar arasında durur.
- İkinci ağırlık alınır, net çıkar. Program brüt ve dara farkından net ağırlığı hesaplar.
- Fiş basılır. Tek tıkla; fişte firma, plaka, mal cinsi, brüt, dara ve net yer alır.
Tek araçta çok kalem
Hurda yükü nadiren tek cinstir. Bir kamyonda ağır hurda ile hafif hurda ayrı bölmelerde gelebilir; kablo ve alüminyum aynı araçta tartılabilir. Elle tutulan defterde bu iki satırdır ve toplama hatası çıkar. Parçalı tartımda aynı araçtan çok ürün ve çok fiş çıkarılır; ara tartımlar arasında dara hatası önlenir. Satışta irsaliye isterseniz tek seferde toplu, isterseniz parça parça kesilir.
| Adım | Elle defter | Parçalı tartım |
|---|---|---|
| Kalemleri ayırma | Ayrı satır, ayrı hesap | Her kalem ayrı fiş |
| Dara | Her seferinde yeniden yazılır | Ara tartımlarda hata önlenir |
| İrsaliye | Elle düzenlenir | Toplu ya da parça parça |
Ayrıntılı anlatım için parçalı tartım yazısına bakabilirsiniz.
Alıcı ve satıcı firma kaydı
Hurda işinde aynı firma bir gün satıcı, ertesi gün alıcı olabilir. Bu yüzden firma kaydı bir kez açılır ve hem alışta hem satışta kullanılır. Kurulumda mevcut firma, araç, şoför ve malzeme listeniz içe aktarılır; eski müşteri ve ürün veriniz tekrar yazılmaz. Firma kaydı sayesinde rapor firma bazında süzülebilir: kim ne kadar getirdi, kime ne kadar gitti.
Manuel tartım ve iptal denetimi
Hurda işinde "kantara çıkmadan yazılan kilo" tartışmaların ana sebebidir. Programda bunun cevabı kayıttır:
- Gösterge arızası. Manuel tartımla ağırlık elle girilir, fiş kesilir; elle girilen kayıt ayrı işaretlenir ve denetlenebilir.
- İptal. Yalnız tartım sırasında yapılır, sebep yazılması zorunludur, kimin iptal ettiği loglanır.
- Değişiklik. Kayıt sessizce değiştirilmez; veritabanı şifrelidir.
- Yetki. Kim neyi görür, kim neyi yapar, kullanıcı yetkileriyle ayarlanır.
Satışta irsaliye ve günlük rapor
Satış tartımı bitince e-irsaliye bağlı entegratöre gider; internet kesilirse bekleyen kayıt olarak durur ve bağlantı dönünce operatör yeniden gönderir. Alıcı e-irsaliye mükellefi değilse belge GİB sanal posta kutusuna yönlenir. Satış tamamlanınca müşteriye SMS ve e-posta bildirimi gider. Kayıtlı şoföre ise SMS gönderilir. İptal edilen tartım için bildirim çıkmaz. Ayrıntılar: e-irsaliye sayfası.
Gün sonunda tesis sahibi web panelindeki özet kartlara, grafiklere ve filtreli rapor tablosuna bakar. Günlük ve haftalık özet raporlar Excel ve PDF ekli gelir. Rapor ekranları salt okunurdur; yani rapora bakarken kayıt değişmez. Patron tarafı için yönetici raporları, tüm modüller için özellikler sayfasına bakın. Tesisinizin akışıyla bir deneme yapmak için demo talep edebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Hurdacı ile kantarcı aynı kişi ise program işime yarar mı?
Yarar. Kantarcı için tasarlanmış ekranlar büyük yazı ve az tıklamayla çalışır; tek kişi tartım, seçim ve fiş işini kısa adımlarla bitirir.
Aynı kamyondan iki farklı cins hurda alıyorsam ne yapmalıyım?
Parçalı tartımı kullanın. Aynı araçtan çok ürün ve çok fiş çıkar, ara tartımlar arasında dara hatası önlenir. Satışta irsaliye tek seferde toplu ya da parça parça kesilebilir.
Gösterge bozulduğunda tartım nasıl devam eder?
Manuel tartım moduyla ağırlık elle girilir, fiş kesilir ve satışta irsaliye gider. Elle girilen kayıtlar ayrı işaretlenir ve sonradan denetlenebilir.
Yanlış açılan tartım silinebilir mi?
Kayıt sessizce değiştirilmez ya da silinmez. İptal yalnız tartım sırasında yapılır, sebep girilmesi zorunludur ve kimin iptal ettiği logda durur. İptal edilen tartım için müşteriye bildirim gitmez.
Hurda satışında alıcı e-irsaliye kullanmıyorsa ne olur?
Alıcı e-irsaliye mükellefi değilse belge GİB sanal posta kutusuna yönlendirilir. Durum alıcıya göre değiştiği için güncel şartları mali müşavirinize sorun.
Raporları Excel'e alabilir miyim?
Evet. Raporlar Excel'e aktarılabilir; ayrıca günlük ve haftalık özet raporlar Excel ve PDF ekli olarak e-postayla gönderilebilir.
STEQAR, SCP Bilişim ve Otomasyon Sistemleri'nin geliştirdiği kantar programıdır; Türkiye genelinde uzaktan kurulum ve destek verir.