İskenderun Körfezi, Türkiye'nin en yoğun yük limanlarından birine ev sahipliği yapıyor. İsdemir çevresindeki demir-çelik sevkiyatı, konteyner trafiği ve sürekli akan ağır araç sırası — burada her dakika para demek. Denizyoluyla taşınacak dolu konteynerlerin Doğrulanmış Brüt Ağırlığı (VGM) ise SOLAS gereği zorunlu beyan. Yanlış beyanın faturası hem para cezası hem de sevkiyat gecikmesi.
VGM beyanında asıl risk: manuel giriş
Sahada en sık gördüğümüz hata, konteyner ağırlığının elle bir yere yazılıp ardından ikinci bir sisteme tekrar girilmesi. Her tekrar giriş bir hata kapısı. Bir rakam yanlış yazıldığında konteyner gemiye yanlış tonajla bildiriliyor; sonuç, ağır bir ceza ve "sigorta bile bunu ödemiyor" cümlesi.
VGM rakamı tartının okuduğu değerden DBA beyanına kadar tek seferde, elle dokunulmadan akmalıdır. Arada manuel giriş varsa hata kaçınılmazdır.
Tartımdan DBA'ya otomatik akış
STEQAR'ın VGM / DBA Entegrasyon modülü, tartım tamamlandığı anda konteyner bilgilerini toplayıp Ulaştırma Bakanlığı'nın DBA (DKBABS) servisine otomatik gönderir. Kantarcı rakam kopyalamaz; sistem okuduğu doğrulanmış brüt ağırlığı doğrudan beyana taşır.
- Otomatik bildirim: Tartım biter, beyan Bakanlık'a gider.
- İnternet kesintisinde kuyruk: Bağlantı yoksa beyan Outbox'a alınır, bağlantı gelince otomatik gönderilir — beyan düşmez.
- Barkodlu DBA belgesi: PDF indirilir, sorgulanır.
- 72 saat içinde iptal: Aynı kantardan yapılmış beyan, süresi içinde iptal edilebilir.
- YON1 / YON2 yöntemleri ve Bakanlık'tan kantar/liman listesi çekme desteği.
İskenderun'da konteyneri duraksatmadan tartmak
Liman temposunda VGM beyanı kadar önemli ikinci konu, ağır araç sırasının akıcı kalması. Kamyon kantara girer girmez plaka otomatik okunur, kantarcı "abi plakanı söyle" demez. Tek araçta birden fazla yük varsa parçalı tartım ile her biri ayrı ayrı tartılıp tek oturumda toplanır.
"İnternet kesilirse VGM beyanım ne olur?" sorusunu mutlaka demoda gösterin. Beyan kuyruğa alınıp bağlantı gelince gönderilmiyorsa, liman kesintilerinde beyanlar kaybolur.
Çevrimdışı çalışır, kayıt değişmez
Liman sahasında internet her zaman stabil değildir. STEQAR çekirdeği internet bağlantısı gerektirmeden çalışır; tartım, plaka okuma ve fiş kesme yereldir, yalnızca beyan ve e-belge bağlantı gelince senkronize olur. Kaydedilen tartım sonradan değiştirilemez (Banka Ekstresi İlkesi) — denetimde her beyanın arkasında donmuş bir tartım kaydı durur.
VGM'de mesele "rakamı bildirmek" değil, rakamı hatasız ve zamanında bildirmek. İskenderun gibi yoğun bir limanda bunu manuel giriş kaldırmaz.
İskenderun ve çevresindeki liman ile demir-çelik tesisleri için kantar çözümünün ayrıntılarını İskenderun Kantar Programı sayfasında bulabilirsiniz.